شرکتهای ASUS و MSI با انتشار نسخههای جدید BIOS برای برخی از مادربردهای X670E، پشتیبانی از قابلیت جدید AMD EXPO Ultra Low Latency را فعال کردهاند؛ قابلیتی که ابتدا همراه با مادربردهای سری 800 و پردازندههای جدید AMD معرفی شده بود.
این اقدام نشان میدهد مادربردهای ردهبالای نسل اول پلتفرم AM5 همچنان از سوی سازندگان پشتیبانی میشوند و برخلاف تصور برخی کاربران، با معرفی چیپستهای جدیدتر X870 و X870E به پایان عمر خود نرسیدهاند.
EXPO Ultra Low Latency چیست و چه تغییری ایجاد میکند؟
فناوری EXPO Ultra Low Latency نسخه بهینهشده پروفایل حافظه AMD EXPO است که هدف اصلی آن کاهش تأخیر حافظههای DDR5 و بهبود زمان پاسخدهی سیستم است.
در سالهای اخیر افزایش فرکانس حافظه DDR5 بخش مهمی از رقابت سختافزاری بوده، اما در معماری Ryzen تنها پهنای باند بالا اهمیت ندارد؛ بلکه تأخیر کمتر حافظه نیز میتواند روی عملکرد پردازنده تاثیر مستقیم داشته باشد.
کاهش Latency حافظه بهخصوص در بازیهایی که وابستگی بیشتری به پردازنده دارند، میتواند باعث بهبود Frame Time و افزایش پایداری فریم شود.
چرا اضافه شدن EXPO ULL به X670E اهمیت دارد؟
مادربردهای X670E در زمان عرضه، جزو قدرتمندترین محصولات پلتفرم AM5 محسوب میشدند و بسیاری از کاربران به دلیل کیفیت ساخت، مدار تغذیه قدرتمند و امکانات گسترده، این مدلها را برای استفاده چندساله انتخاب کردند.
اکنون اضافه شدن یک قابلیت جدید حافظه به این مادربردها نشان میدهد سرمایهگذاری روی مدلهای ردهبالای AM5 نسل اول همچنان منطقی است.
این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا در بازار سختافزار معمولاً با معرفی نسل جدید، برخی قابلیتها فقط برای محصولات جدید فعال میشوند و کاربران نسل قبل مجبور به ارتقا خواهند شد.
آیا EXPO Ultra Low Latency روی عملکرد واقعی تاثیر دارد؟
اگرچه کاهش تأخیر حافظه روی کاغذ جذاب است، اما میزان تاثیر آن به عوامل مختلفی وابسته خواهد بود.
مواردی مانند:
- کیفیت چیپهای حافظه DDR5
- طراحی PCB مادربرد
- نسخه AGESA
- کیفیت BIOS
- کنترلر حافظه پردازنده Ryzen
همگی میتوانند نتیجه نهایی را تغییر دهند.
در سیستمهای مجهز به پردازندههای Ryzen، مخصوصاً مدلهای X3D، باید بررسی شود که این کاهش Latency تا چه اندازه روی بازیها، Frame Time و شاخصهایی مانند P1 Low تاثیر واقعی دارد.
آیا با این آپدیت، خرید X870E دیگر توجیه ندارد؟
مادربردهای سری X870 و X870E همچنان مزایای خود را دارند و امکانات جدیدتری ارائه میکنند، اما اضافه شدن EXPO Ultra Low Latency به X670E نشان میدهد فاصله عملکردی بین نسلها همیشه به اندازه تفاوت نام چیپستها نیست.
یک مادربرد X670E ردهبالا با طراحی مناسب، VRM قدرتمند و BIOS بالغ همچنان میتواند یک انتخاب بسیار قدرتمند برای پردازندههای جدید Ryzen باشد.
ASUS و MSI چه پیامی برای کاربران AM5 دارند؟
انتشار این BIOSها یک پیام مهم برای کاربران AMD دارد:
پلتفرم AM5 هنوز در حال توسعه است و مادربردهای نسل اول این سوکت همچنان میتوانند قابلیتهای جدید دریافت کنند.
این موضوع یکی از نقاط قوت اصلی AM5 در مقایسه با نسلهایی است که با تغییر سریع سوکت، کاربران را مجبور به تعویض کامل مادربرد میکردند.
جمعبندی
اضافه شدن قابلیت EXPO Ultra Low Latency به مادربردهای X670E شاید در ظاهر یک آپدیت کوچک باشد، اما اهمیت آن بیشتر از یک ویژگی نرمافزاری ساده است.
ASUS و MSI با این حرکت نشان دادهاند مادربردهای قدرتمند نسل اول AM5 هنوز ارزش خود را حفظ کردهاند و کاربران این پلتفرم میتوانند همچنان منتظر دریافت قابلیتهای جدید باشند.
با این حال، ارزش واقعی EXPO Ultra Low Latency باید در تستهای مستقل مشخص شود؛ زیرا در دنیای سختافزار، کاهش چند عدد در مشخصات فنی زمانی اهمیت دارد که در عملکرد واقعی، Frame Time بهتر و تجربه روانتر برای کاربر ایجاد کند.
