آثار حرارتی روی مادربرد یا نتیجه یک اسمبل خاص؟
انتشار تصاویری از یک سیستم مجهز به کارت گرافیک RTX 5090 ROG Astral و مادربرد ASUS ProArt X870E طی روزهای اخیر بحثهای زیادی را در میان کاربران سختافزار ایجاد کرده است. در تصاویر منتشرشده، بخشی از هیتسینک مادربرد دچار تغییر رنگ شده و برخی رسانهها این اتفاق را به حرارت بالای پرچمدار انویدیا نسبت دادهاند.
با این حال بررسی موقعیت آثار حرارتی روی مادربرد، سناریوی دیگری را نیز مطرح میکند؛ سناریویی که ممکن است ارتباط مستقیمی با نحوه نصب کارت گرافیک داشته باشد.
آنچه در تصاویر مشاهده میشود
بر اساس تصاویر منتشرشده، آثار تغییر رنگ روی بخشی از هیتسینک مادربرد دیده میشود که در محدوده بین اسلاتهای PCIe قرار گرفته است. نکته مهم اینجاست که این ناحیه در نصب استاندارد کارت گرافیک روی اسلات اول PCIe معمولاً در مسیر مستقیم خروجی گرمای کارت قرار ندارد.

در یک اسمبل معمولی، کارت گرافیک RTX 5090 Astral بخش بالایی مادربرد را پوشش میدهد و انتظار میرود بیشترین تأثیر حرارتی روی کاور اسلات M.2، ناحیه اطراف اسلات اصلی PCIe و بخشهای نزدیک به پردازنده مشاهده شود.
اما الگوی تغییر رنگ ثبتشده در تصاویر با چنین سناریویی همخوانی کامل ندارد.
فرضیه بنچیمو؛ کارت گرافیک احتمالاً بهصورت عمودی نصب شده است
تیم تحلیلی بنچیمو معتقد است الگوی مشاهدهشده بیشتر با نصب عمودی کارت گرافیک از طریق کابل رایزر (PCIe Riser) سازگار است.
در این نوع اسمبل، کارت گرافیک به جای قرارگیری روی اسلات اصلی مادربرد، در نزدیکی پنل کناری یا کف کیس نصب میشود. در نتیجه جریان هوای داغ خروجی از هیتسینک و فنهای کارت میتواند بهطور مستقیم به سمت بخشهای پایینی مادربرد هدایت شود.
با توجه به ابعاد بسیار بزرگ RTX 5090 ROG Astral و مصرف انرژی بالای آن، قرار گرفتن طولانیمدت هیتسینک چیپست مادربرد در معرض هوای داغ خروجی کارت میتواند به مرور زمان باعث تغییر رنگ سطح فلزی یا پوشش ظاهری هیتسینک شود.
چرا این فرضیه منطقی به نظر میرسد؟
چند نکته فنی از این احتمال حمایت میکند:
- محل تغییر رنگ با مسیر طبیعی گرما در نصب افقی کارت همخوانی کامل ندارد.
- الگوی ایجادشده بیشتر شبیه اثر حرارت طولانیمدت است تا آسیب الکتریکی.
- تاکنون گزارشی از خرابی چیپست یا اختلال عملکرد مادربرد منتشر نشده است.
- تغییر رنگ در بخشی از مادربرد مشاهده شده که در صورت نصب عمودی کارت گرافیک میتواند مستقیماً در معرض هوای داغ خروجی GPU قرار بگیرد.
آیا RTX 5090 مقصر است؟
در حال حاضر هیچ مدرک رسمی برای اثبات این موضوع وجود ندارد و ایسوس نیز توضیحی درباره این اتفاق منتشر نکرده است.
با این حال اگر فرضیه نصب عمودی صحیح باشد، نمیتوان این اتفاق را صرفاً به طراحی کارت گرافیک نسبت داد. در چنین شرایطی، ترکیب یک کارت گرافیک فوقپرقدرت با چیدمان خاص کیس و مسیر نامناسب گردش هوا میتواند عامل اصلی ایجاد این آثار باشد.
جمعبندی
در حالی که برخی گزارشها RTX 5090 ROG Astral را عامل مستقیم تغییر رنگ مادربرد معرفی کردهاند، بررسی دقیقتر تصاویر نشان میدهد احتمالاً نحوه اسمبل سیستم نقش مهمتری در این ماجرا داشته است.
از دید بنچیمو، موقعیت آثار حرارتی روی مادربرد بیش از آنکه به نصب استاندارد کارت گرافیک شباهت داشته باشد، با سناریوی استفاده از رایزر و نصب عمودی RTX 5090 سازگار است. البته تا زمان انتشار تصاویر کامل سیستم یا توضیحات رسمی از سوی مالک سیستم و ایسوس، این تحلیل همچنان در حد یک فرضیه فنی باقی میماند.